بازار سرمایه و بورس
بخش مالی اقتصادی هر کشور به عنوان تامینکننده منابع مالی و فعالیتهای حقیقی اقتصادی شناخته میشود که به دو زیرمجموعه تقسیم میگردد: بازار پولی که عمدتاً تحت مدیریت نظام بانکی یک کشور عمل میکند و مهمترین کارکرد آن، تامین اعتبارات کوتاهمدت است. همچنین بازار سرمایه و بورس که اصلیترین کارکرد آن، تامین مالی بلندمدت مورد نیاز برای فعالیتهای تولیدی و خدماتی مولد است.
آیا از بورس اطلاعی دارید؟ Bourse واژهای فرانسوی است که در زبان فرانسه به معنای “کیف پول” میباشد. بورس به عنوان یک نهاد سازمانیافته، یکی از نهادهای اصلی و بنیادی در بازار سرمایه و بورس شناخته میشود که به همراه سایر موسسات و سازمانها، وظایف متعددی را بر عهده دارد. کارکردهای اساسی بورس شامل مدیریت انتقال ریسک و توزیع آن، شفافسازی اطلاعات، کشف قیمت، ایجاد بازار رقابتی و همچنین یکی از کارکردهای اصلی آن، جمعآوری سرمایهها و پساندازهای کوچک برای تامین سرمایه لازم در فعالیتهای اقتصادی است.
تاریخچه بورس
تاریخچه تاسیس اولین بورس به اواخر قرن چهاردهم و اوایل قرن پانزدهم در هلند برمیگردد. با این حال، بورس به صورت سیستماتیک از دو قرن پیش فعالیت خود را آغاز کرده است. امروزه با پیشرفت فناوری و استفاده از ابزارهای الکترونیکی، بیشتر معاملات در بورس به وسیله رایانه انجام میشود. بورس تحت نظارت یک نهاد واحد نظارتی میباشد که معمولاً سیاستهای آن توسط مراجع ذیربط دولتی در هر کشور تعیین میشود. این نهاد با همکاری فعال بخش خصوصی ایجاد میگردد و اتاق پایاپای که مسئولیت تضمین و تسویه قراردادها را بر عهده دارد، یکی از مهمترین اجزای آن محسوب میشود.
بورس کالا چیست؟
بورس کالا (Commodity Exchange) یک بازار متشکل و سازمانیافته است که در آن به طور منظم کالای خاصی با ساز و کار معین مورد داد و ستد قرار میگیرد. امروزه دستهبندیهای مختلفی برای بورسهای کالا وجود دارد، اما گسترش بازارهای مالی و واقعی اقتصاد باعث شده که چندین نوع از بررسیها در قالب یک تشکل متمرکز قرار گیرند. به طور کلی، بورسهای کالایی در مقابل بورسهای اوراق بهادار تعریف میشوند. به عبارتی، هر آنچه در زمینه ۱- فلزات و مواد معدنی (کانیها) ۲- انرژی و ۳- محصولات کشاورزی مورد مبادله قرار میگیرد، در زمره بازار سرمایه و بورس قرار میگیرد.
بازار بورس چیست؟
بازار بورس محلی است که در آن سهام شرکتهای مختلف تولیدی، خدماتی و سرمایهگذاری خرید و فروش میشود. مردم به بازار سرمایه و بورس، بازار سهام نیز میگویند. با این حال، نام رسمی و قانونی آن “بورس اوراق بهادار” است که منظور از اوراق بهادار، همان برگههای سهام شرکتها میباشد. به مکانی که در آن عمل داد و ستد انجام میشود “تالار معاملات بورس” گفته میشود. اصلیترین تالار معاملات بورس کشور در تهران – خیابان حافظ – تقاطع جمهوری واقع است و ورود عموم مردم به آن آزاد است.
برای آشنایی با نحوه داد و ستد سهام در بورس، میتوان با مراجعه به تالارهای معاملات بورس به طور عملی آشنا شد و سپس با مراجعه به کارگزاریهای مختلف بورس که در مکانهای مختلف شهر پراکنده هستند، فرم درخواست خرید سهم شرکت مورد نظر را تکمیل کرد و در پایان سال مالی و پس از برگزاری مجمع عمومی عادی، متناسب با حجم سهامی که خریداری شده است، از سود مناسب و قطعی که معمولاً دو برابر سود بانکهاست، برخوردار شد (حدود ۴۰ درصد در سال). در شهرستانهای دورافتاده کشور نیز علاقمندان میتوانند از طریق شعب مرکزی بانک ملی جهت خرید سهام شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه و بورس اقدام نمایند. البته برای خرید سهام از روش خرید و فروش الکترونیکی نیز میتوان استفاده کرد.
بازار بورس چه منافعی برای جامعه دارد؟
کنترل نقدینگی در جامعه بازار سرمایه و بورس یک فرصت سرمایهگذاری مناسب برای سرمایهگذاران با سرمایههای کوچک فراهم میکند و زمینه توزیع عادلانه ثروت را مهیا میسازد. مزیتهای کلان آن برای جامعه شامل:
- رشد تولید ناخالص ملی و کنترل تورم
- استفاده از پساندازهای خرد و کوچک مردم
- هدایت سرمایههای سرگردان
- کمک به رشد صنعتی شدن کشور
وظیفه کارگزاریها چیست؟
از دیگر سوالاتی که مردم عادی جامعه از فعالان بازار سرمایه و بورس میپرسند، این است که چرا باید به کارگزاریها مراجعه کنیم؟ آیا میتوانیم خودمان مستقیماً به تالار بورس برویم و سهام خریداری کنیم؟ کارگزاریها وکیل و نماینده تامالاختیار برای خرید و فروش سهام هستند و بدون واسطه آنها هیچ کس نمیتواند در تالار بورس خرید و فروش کند. حضور مردم در تالار بورس الزامی نیست بلکه آنها به منظور مشاهده تابلوی قیمتهای تالار بورس و مشورت با سایر سهامداران و تقویت روحیه یکدیگر در زمان افت قیمتها در تالار معاملات بورس حضور مییابند.
اما حضور در دفتر کارگزاری الزامی است و باید شخصاً با به همراه داشتن شناسنامه و یک برگه فتوکپی شناسنامه و کارت ملی جهت خرید سهام شرکت دلخواه خود به کارگزاری مورد نظر مراجعه کرده و فرم مخصوص دستور خرید سهام را تکمیل نمایید تا کد عملیاتی صادر شود و در مراجعات بعدی با ارائه کد، کارها سریعتر انجام شود.
سهم چیست؟
هر شرکت سهامی به قسمتهایی مساوی تقسیم میشود که به هر یک از این قسمتها یک سهم گفته میشود و معمولاً قیمت اسمی سهم در ایران ۱۰۰۰ ریال است. اگر بخواهیم سهام را بر اساس حقوق دارنده سهم طبقهبندی کنیم، دو نوع سهم داریم:
- سهام عادی
- سهام ممتاز.
سهامداران عادی که در حقیقت مالکان اصلی شرکت هستند، دارای حقوق و مزایایی میباشند که شامل:
- حق دریافت سود سهام (EPS)
- حق رای دادن در مجامع عمومی عادی و فوقالعاده
- حق تقدم در خرید سهام جدید
- حق باقیمانده دارایی پس از انحلال شرکت
- حق اطلاع از فعالیتهای شرکت.
دارندگان سهام ممتاز علاوه بر مزایای فوق، در هنگام انحلال شرکت نسبت به دارندگان سهام عادی در دریافت ارزش اسمی سهام خود اولویت دارند.
چه سهمی بخریم؟
باید سهام مورد نظر را پس از مشورت با افراد مورد اعتماد و با مطالعه و تحلیل انتخاب کنید. سرمایهگذاران در بازار سرمایه و بورس علاقهمندند به یکی از سه شکل زیر سرمایهگذاری کنند: سرمایهگذاری کوتاهمدت که در آن سهام خاصی را خریده و پس از ۳ الی ۴ ماه میفروشند. سرمایهگذاری میانمدت که در آن سهام خود را به مدت یکسال نگه میدارند و سپس تصمیم میگیرند که کدام را بفروشند و کدام را نگه دارند. سرمایهگذاران بلندمدت که بیش از یکسال سهام خود را نگه میدارند. البته گروهی هم هستند که هر هفته سهام قبلی را میفروشند و سهام جدیدی میخرند که اصطلاحاً به نوسانگیر مشهورند. تصور نکنید که لزوماً نوسانگیرها بیشتر از دیگران سود میبرند. افرادی هستند که به طور بلندمدت سرمایهگذاری میکنند و از سرمایهگذاری خود کاملاً راضی هستند.
برای سرمایهگذاری بهتر است هر چند ماه یک بار با افراد واجد صلاحیت همچون کارگزاران بورس یا شرکتهای مورد اعتماد مشورت کنید که آیا سهام شرکتی را که خریداری کردهاید نگه دارید یا بفروشید. هماکنون در بازار سرمایه و بورس تهران و شهرستانها سهام حدود ۴۰۰ شرکت مختلف تولیدی، خدماتی و سرمایهگذاری داد و ستد میشود که در زمینههای مختلفی فعالیت میکنند و این زمینههای اقتصادی عبارتند از: کشاورزی / دامپروری و خدمات وابسته استخراج ذغال سنگ استخراج کانیهای فلزی فرآوردههای غذایی صنایع قند صنایع چرم صنایع چوب.
منبع : آفتاب نیوز
منبع : ایران مطلب
تیمی که همیشه در حال باختنِ، حالا میخواد قهرمانی رو با دست برداره! 😂 کمی قبلش برین شانس رو هم امتحان کنید، شاید شما هم بتونید برکشید! 🎉
ممنون از مقاله خوبتون! اطلاعات بسیار مفیدی درباره بورس ارائه دادید. امیدوارم بیشتر درباره نحوه سرمایهگذاری و تحلیل بازار هم مطالبی بنویسید چون خیلی جالب و آموزنده خواهد بود.
حرفات درست، اما یه کم توضیحات دربارهی مراحل مقدماتی بورس کم بود. خیلیا هنوز تو این زمینه تازهکارند و نیاز به راهنمایی بیشتری دارن.
مقاله خیلی خوبی بود! واقعاً اطلاعات جالبی درباره بورس و بازار سرمایه ارائه دادید. اگر ممکنه، یه توضیح بیشتر درباره ریسکهای سرمایهگذاری هم بنویسید، به نظرم مفید میشه.