شما چطور میخواهید از امروز به خوبی رفتار کنید؟ آیا تصمیم به تغییر دارید؟ کدامیک از ناپسندیهایتان را مدنظر قرار خواهید داد؟ بهانهتراشی نکنید و نگویید که تقصیر دیگران است و شما بیگناهید، کمی با قضاوت به آنچه انجام دادهاید نگاه کنید. امروز روز مناسبی است اگر بخواهید در سفره مهمانی و مهربانی خدا تغییراتی ایجاد کنید و دلهایی را که شکستهاید، ترمیم کنید. یادتان باشد که سی روز زمان کمی نیست و حتماً دوستیها و مهربانیهایتان به بار خواهد نشست.
ماه رمضان
آسیبهای اخلاقی ماه رمضان، ماهی است که بندگان نورانی میشوند و تجربه عشق خدا را به شکلی بهتر حس میکنند. وقتی سفره این مهمانی برپا میشود، مهم این است که آماده باشیم تا عادات ناپسند را کنار بگذاریم و هر چه خوبی و مهربانی است را بپذیریم. در این ماه انجام کارهای نیک پاداش دارد و مهمترین کار نیک برای خودمان این است که اخلاق را تمرین کنیم و دیگران را به نیکاخلاقی دعوت کنیم. نیازی به صحبت کردن نیست، باید عمل کنیم تا بتوانیم همراهانی در مسیر دین پیدا کنیم.
رسول خدا (ص) میفرمایند: «برترین شما نیکوکارترین شما از نظر اخلاق است. آنان که خود را برای خدمت آماده کرده و با دیگران با محبت زندگی میکنند.» امام محمد باقر (ع) نیز میفرمایند: «کاملترین افراد از لحاظ ایمان، خوشخلقترین آنها هستند.» همچنین رسول خدا (ص) میفرمایند: «بیشترین چیزی که امتم را به بهشت میبرد، تقوای خدا و حسن خلق است.»
زمینههای آسیبهای اخلاقی
بسیاری از افراد در زندگی شخصی خود حریمهای خصوصی را رعایت نمیکنند و حریم خصوصی برخی دیگر تهدید میشود. خلق به معنای طبع و عادت است و حسن خلق یعنی خوشخویی و نیکطبعی. فرد خوشاخلاق کسی است که عادات پسندیده جزو ذات او شده و نیکطبعیاش در گفتار، کردار و معاشرت با دیگران نمایان است. اما چه میشود که گاهی دچار عادات غیر اخلاقی میشویم. برای اینکه حواسمان باشد به ویژه در ماه مهربانیها خطا نکنیم، چند مورد را نام میبریم:
- احساس بینیازی پشت پرده اخلاق بد
ریشه بسیاری از رفتارهای ضد اخلاقی، به ویژه در حوزه اجتماعی، در احساس بینیازی انسان نهفته است. بارها مشاهده شده که شخصی که احساس نیاز به دیگری نکند، رفتارهایش از حالت طبیعی خارج میشود و اهانت به او و اعمال رفتارهای ضد اخلاقی تشدید میگردد. در برخی روایات آمده است که اگر خداوند تمام ثروت و قدرت را یکجا به انسان میداد، چنین فردی خدا را نیز بنده خود نمیدانست، چون احساس بینیازی موجب غرور میشود و در صورت ارتکاب اشتباه یا گناه، فرد را از پذیرش نصیحت دور میکند. - بیماردل نباشید
از دیگر ریشهها و بسترهایی که قرآن برای رفتارهای ضد اخلاقی بیان میکند، بیماردلی است. بعضی افراد، مانند منافقان، به خاطر بیماردلی و دورویی، به پلیدی و زشتی گرایش یافته و اعمال انحرافی و ضد اخلاقی را در جامعه گسترش میدهند (بقره آیه 10 و توبه آیه 125). خداوند در آیه 10 و 15 سوره بقره، بیماردلی منافقان را عامل سرکشی و طغیان آنان میداند و توضیح میدهد که چگونه بیماردلی مانع پیشرفت در کمال اخلاقی میشود. - به حریم دیگران تجاوز نکنید
محترم نشمردن حقوق دیگران، به ویژه رعایت نکردن حریم خصوصی افراد، از دیگر ریشههای بیاخلاقی است. بسیاری از افراد حریمهای خصوصی را رعایت نمیکنند و حریم سایرین را تهدید مینمایند. خداوند در آیات مختلف به حفظ حریم خصوصی اشاره کرده و این حکم به سایر موارد نیز تعمیم مییابد؛ به همین دلیل، خواندن نامهها و مدارک دیگران بدون اجازه نادرست است. حفظ حریم خصوصی منجر به پاکی نفس و دوری از اتهام میشود که آیه 28 سوره «نور» بر آن تأکید دارد.
از چه کسی الگو بگیریم؟
عبرت گرفتن از تجربههای قدما و آموزههای دینی نشان میدهد که مسیر دستیابی به کمال، جز با قدم نهادن در مسیر کسب آسیبهای اخلاقی نیکو و پسندیده امکانپذیر نیست. سخن امیرالمؤمنین (ع) در نهج البلاغه و مرور دیگر احادیث نشاندهنده این است که پیامبر مهربانیها در نهادینهسازی صفاتی چون صبر و شکیبایی، تواضع و فروتنی، آراستگی و نظافت، پرهیز از غیبت و تکبر، کمک به نیازمندان و یتیمنوازی، سخاوت و انفاق، احترام به والدین، مهربانی با خلق خدا، عفو و گذشت، خوشخلق بودن، عدالت، رعایت حقوق دیگران، صداقت و درستکاری و… تلاش کردهاند؛ صفاتی که پیادهسازی آنها در خانواده میتواند تأثیر شگرفی بر وضعیت جامعه داشته باشد.
در شرایطی که میزان دعواها و عصبانیتهای افراد جامعه و خانوادهها به کلینیکهای کنترل خشم نیازمند کرده، کمبود صبر و شکیبایی نمایان است و در جامعهای که برخی برای به دست آوردن غذا تلاش میکنند و برخی برای هضم آن، لزوم توجه به نیازمندان و سخاوت و انفاق بیش از پیش احساس میشود. چه زیباست که برای ابراز شکر نعمت بعثت پیامبر (ص) و قرار گرفتن در امت او، در این ماه مبارک هر روز یکی از این صفات را در وجود خود نهادینه کنیم.
این مقاله واقعاً الهامبخش بود! واقعاً لازمه که در ماه رمضان بیشتر به اخلاقیات و رفتارهامون توجه کنیم. فقط کاش بیشتر مثالهای عملی میزدید تا بهتر درک کنیم.
🌟💪📈 موفقیت
دوستان، فقط یادتون نره که فردا دیگه وقت زانو زدن جلوی ما رسیده! فکر نکنید با یه بازی خوب میتونید به جمع بزرگان برگردید. ما هم توی زمین هستیم و هم توی لطیفهگویی!
🌟🤔💼 موفقیت