مدیتیشن و مراقبه چیست؟
مدیتیشن و مراقبه، یا درونپویی به فعالیتهای ذهنی و فیزیکی اطلاق میشود که هدف آن آرامش جسم و روح است. در این عمل، فرد با استفاده از تکنیکهایی نظیر ذهنآگاهی یا تمرکز بر روی یک موضوع خاص، به آرامش روحی و جسمی دست مییابد و توانایی کنترل نیروی چاکرا یا شاکرا را کسب میکند.
مدیتیشن چیست؟
مدیتیشن و مراقبه تمرینی است که با اراده به ذهن خود میپردازیم. در روزهای شلوغ، زمانی را برای نشستن، تنفس کردن و تمرکز بر روی نفس خود اختصاص میدهیم. این عمل به ما کمک میکند تا آگاهتر از افکار خود باشیم، با دیگران مهربانتر رفتار کنیم و با لحظه حال ارتباط برقرار کنیم.
بسیاری از افراد ممکن است مدیتیشن و مراقبه را با نشستن در سکوت و متوقف کردن تمامی افکار و احساسات خود مرتبط بدانند، اما حقیقت این است که ذهن به این شکل عمل نمیکند و مدیتیشن نیز اینگونه نیست. در واقع، ما به جای تلاش برای متوقف کردن افکار، به آنها اجازه میدهیم بیایند و بروند.
مدیتیشن و مراقبه فرآیند تسلط بر ذهن است. این فن و تمرین میتواند به فرد کمک کند تا توجه خود را به آرامی به درون معطوف کند و به آرامش جسمی و ذهنی برسد. همچنین در مدیتیشن، مهارتهای مختلفی از جمله تسلط بر ذهن به دست میآید. افراد به دلایل دینی و غیر دینی با اهداف متفاوت ممکن است مدیتیشن و مراقبه کنند.
روشهای مختلف مراقبه:
مدیتیشن و مراقبه فعالیتی است که هر شخص میتواند در هر زمان و مکانی – حتی در محیطهای شلوغ – انجام دهد. یادگیری آن ساده است و شامل تکنیکهای ابتدایی است. با افزایش تمرین، افراد راحتتر میتوانند با ذهن خود وقت بگذرانند.
فواید یک تمرین منظم مدیتیشن و مراقبه به سرعت احساس میشود. تحقیقات نشان دادهاند که استفاده از Headspace میتواند در عرض 10 روز استرس را کاهش دهد و هزاران مطالعه نشان دادهاند که ذهنآگاهی و مدیتیشن میتواند تأثیرات مثبتی بر سلامت ذهنی و جسمی داشته باشد. بنابراین، مهم نیست که چرا میخواهیم مدیتیشن و مراقبه را شروع کنیم – خواه برای کاهش استرس، بهبود خواب، افزایش تمرکز یا بهبود روابط – هر مدیتیشن قدمی به سمت عادات سالمتر و ذهنی شادتر است.
مدیتیشن و مراقبه ممکن است به طور قابل توجهی استرس، اضطراب، افسردگی و درد را کاهش دهد و احساس آرامش، درک، خودانگاره و رفاه را افزایش دهد.
بسیاری از آیینها و ادیان بزرگ به ویژه ادیان شرقی مانند هندو و بودایی روشهای مدیتیشن را شامل میشوند. بیشتر روشهای محبوب مدیتیشن، ریشهای شرقی دارند. از جمله روشهای شناختهشده مدیتیشن شرقی، مراقبه متعالی (تی. ام)، ذاذن و ویپاسانا است.
- مراقبه ذهنآگاهی: این روش به معنای آگاهی نسبت به درون خود و محیط اطراف در لحظه فعلی و همچنین روند فعالیت ذهن است. این آگاهی باید بدون قضاوت صورت گیرد.
- مراقبه مانترا: در این نوع مراقبه، فرد در سکوت به تکرار یک کلمه یا صوت میپردازد. این کار به پاکسازی ذهن از افکار و احساسات آشفته کمک میکند. برای انجام مراقبه مانترا، لازم است در حالت نیلوفری بنشینید، اما میتوانید به تدریج این عمل را در حین راه رفتن یا انجام دیگر فعالیتهای روزانه نیز انجام دهید.
- مراقبه حرکت: این نوع مراقبه برای افرادی که در حین عمل آرامش پیدا میکنند مناسب است و میتواند شامل بسیاری از فعالیتهای روزانه باشد. در این روش، انجام فعالیت به قدری فرد را درگیر میکند که آرامش عمیقی بر او حاکم میشود. تمرکز عمیق و رها کردن خود در عملی که انجام میدهید، جزء ضروری این روش است. تنفس شکمی نیز بخش جداییناپذیر آن است.
- مراقبه متعالیه (TM): این نوع مراقبه محبوبترین در سطح جهان است و برای افرادی که دوست دارند ساختار داشته باشند و به تمرین جدی میپردازند، بسیار مفید است. توجه داشته باشید که مراقبه متعالیه حتماً باید زیر نظر یک استاد یاد گرفته شود.
- مراقبه متمرکز: این نوع مراقبه شامل تمرکز با استفاده از هر یک از پنج حس است. میتوانید بر روی افکار درونی مانند فشار تنفس خود تمرکز کرده یا از عوامل بیرونی مانند تسبیحهای بزرگ چوبی، صداهای طبیعی و یا خیره شدن به شعله شمع برای افزایش تمرکز استفاده کنید.
- مراقبه معنوی: این نوع مراقبه شبیه نماز است زیرا سکوتی را که در اطراف خود دارید، منعکس میکنید و به دنبال ارتباط عمیقتری با خدای خود یا جهان هستید. برای انجام مراقبه معنوی باید دوش بگیرید و لباسهای پاک و تمیز بپوشید و در محلی ساکت و آرام به حالت نیلوفری بنشینید. استفاده از عودهای کُندر هندی، مریمگلی، سدر، چوب صندل و سرومه به عنوان محبوبترین عودها توصیه میشود.
تأثیرات مراقبه بر روی بدن انسانها:
- کاهش استرس و اضطراب
- تقویت حافظه
- افزایش تمرکز
- افزایش خلاقیت
- افزایش طول عمر
دستورالعملهایی برای تمرین مراقبه:
- در مکانی آرام بنشینید و چشمانتان را ببندید و نفس عمیق بکشید.
- هرگز مراقبه را در حالت خوابیده (درازکش) انجام ندهید.
- بنشینید و کمرتان را راست نگهدارید، به حالت نیلوفری یا آزاد روی مبل قرار دهید.
- بعد از غذا، تمرینات عملی را با فاصله یک تا ۱.۵ ساعت تأخیر انجام دهید.
- قبل از خواب مراقبه نکنید.
- مراقبه در فضایی آرام، سرسبز، معطر و مکانهایی با انسانهای خوب رفتار مناسب است.
- در حین مراقبه، به جستجوی افکار و احساسات خود نپردازید.
- حفظ سکون و بیحرکتی بدن در حین تمرین ضروری است.
- ممکن است در اثر تجارب ناخوشایند، خستگی و فشار روحی، در حین یا بعد از مراقبه افکار ناپسند به سراغتان بیاید. شکیبا باشید و به ادامه تمرین خود امیدوار باشید.
- سادهترین راه برای مراقبه این است که ساکت نشسته و بر روی نفس خود تمرکز کنید.
ارسال دیدگاه