تحلیل وضعیت شادی در ایران
شاید خبر خوشی باشد که در گزارش جدید گالوپ، ایران دیگر رتبه دومین کشور غمگین جهان را ندارد و اکنون نامی از ایران در بین 10 کشور اول این فهرست دیده نمیشود. اما این تنها یک جنبه از واقعیت است. جنبه دیگر مطالعاتی است که نشان میدهد وضعیت نامناسب برخی شاخصهای اقتصادی در سالهای اخیر باعث کاهش رضایت ذهنی ایرانیان شده است، به طوری که در میان 157 کشور مورد بررسی در گزارش جهانی شادکامی، در جایگاه 105 قرار داریم.
نیازی به این اخبار و اطلاعات نیست. تجربه شخصی هر یک از ما به اندازه کافی روشن است که نشان دهد ما مردمان شادی نیستیم. همه از آنچه دارند ناراضیاند و حتی از آنچه دیگران دارند نیز ناراضی هستند! گویی سهم آنها در سفره دیگری قرار دارد. نه خودشان شاد هستند و نه قادر به دیدن شادی دیگران. هر چقدر کیفیت زندگی بهبود پیدا میکند و درآمدها افزایش مییابد، انتظاراتشان نیز بالا میرود. سیاستی برای کاهش این تلخکامی و نارضایتی به چشم نمیخورد.
رسانهها تلاش دارند با دستان بسته کمی افزایش شادی و موفقیت را به جامعه منتقل کنند، اما تولیدات کمکیفیت تلویزیونی و سینمایی که به زور میخواهند لبخند را بر لب مردم بنشانند، مانند مسکنی است که به زودی اثر خود را از دست میدهد. حجم عظیم جوک و طنز که گاهی به سخیفترین شکل ممکن در شبکههای اجتماعی رد و بدل میشود، نیز نتوانسته کسی را خوشحال کند.
رویکرد جدید در شادی و موفقیت
بسیاری هنوز معتقدند که برای شاد بودن باید جیبشان پرپول باشد، در حالی که آنچه واضح است این است که شادی و شادکامی چندان به متراژ خانه و مدل ماشین و مبلغ حساب بانکی مرتبط نیست. میتوان ثروتمند بود اما شاد نبود. این واقعیتی است که مطالعات جهانی نیز آن را تایید کردهاند. در گذشته، رفاه یک کشور به طور کامل ناشی از شاخصهای اقتصاد کلان مانند GDP (یا متوسط درآمد سرانه) دانسته میشد، اما امروزه رابطه بین GDP و شادکامی توسط اقتصاددانان مورد بازنگری قرار گرفته است.
عوامل تاثیرگذار بر شادی
- شرایط اقتصادی
- رضایت از زندگی
- آزادی برای رشد و پیشرفت
- احساس امنیت
- وجود شرایط نامساعدی که موجب احساس ناخشنودی میشود
از این منظر، برخلاف دیدگاهی که در بالا ذکر شد، بستر اجتماعی که شادکامی در آن شکل میگیرد از اهمیت بالایی برخوردار است. بنابراین برای ساخت شادی، جامعه در اولویت قرار دارد. تردیدی نیست که خدمات عمومی و سیاستهای اجتماعی بر رفاه و شادکامی جامعه تاثیرگذارند.
به عنوان مثال، در ترکیه، تلاشهای چند دهه اخیر برای بهبود سیاستها و خدمات عمومی تاثیر زیادی بر رفاه ذهنی شهروندان داشته است. حتی در کشورهای بسیار فقیر مانند رواندا، دولت توانسته است با تمرکز بر سیاستهایی که رفاه اجتماعی-اقتصادی را افزایش میدهد، سطح شادکامی و رضایت از زندگی را در بین شهروندان خود بالا ببرد.
نتیجهگیری
در نهایت، افزایش شادی و موفقیت به عواملی فراتر از مسائل اقتصادی بستگی دارد. ما نیاز داریم به دوران جدیدی از تفکر برسیم که در آن شادکامی و رفاه به عنوان دو هدف اصلی جامعه در نظر گرفته شوند. این تغییر نگاه میتواند به ما کمک کند تا نگاهی نو به زندگی داشته باشیم و در پی آن، شادی و موفقیت واقعی را تجربه کنیم.
در مجله دایان نظراتی حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین جای ندارد.